Ông Zelensky cách chức tổng tư lệnh quân đội Ukraine

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky vừa cách chức Tổng tư lệnh quân đội Oleksandr Syrskyi.

Động thái này diễn ra chỉ vài ngày sau khi ông Zelensky miễn nhiệm Bộ trưởng Quốc phòng Mykhailo Fedorov, một quyết định đã châm ngòi cho các cuộc biểu tình trên đường phố ở nhiều nơi trong nước.

Ban đầu, có nhiều đồn đoán rằng việc ông Fedorov rời chức liên quan đến mâu thuẫn giữa ông và ông Syrskyi.

Những nghi vấn này sau đó đã được xác nhận.

Ông Fedorov, 35 tuổi, được đánh giá cao vì đã tạo động lực mới cho Bộ Quốc phòng, thúc đẩy quá trình hiện đại hóa lực lượng vũ trang và dẫn đầu chiến dịch chống tham nhũng.

Trong khi đó, ông Syrskyi, 60 tuổi, bị nhiều người ở Ukraine xem là một vị chỉ huy mang tư duy quân sự kiểu Liên Xô, không sẵn sàng thực hiện những cải cách sâu rộng trong quân đội.

Ông Oleksandr Syrskyi được thay thế bởi ông Mykhailo Drapatyi, 43 tuổi, một vị tướng được nhiều người yêu mến và dày dạn kinh nghiệm chiến đấu.

"Tôi sẽ làm việc với tinh thần trách nhiệm, tập trung cao độ và luôn tôn trọng những người đang bảo vệ đất nước chúng ta hôm nay," ông Drapatyi viết trên Facebook.

Ông cũng cảm ơn ông Syrskyi vì "những đóng góp bền bỉ trong việc củng cố quân đội Ukraine", đồng thời nói thêm: "Tôi trưởng thành từ chính quân đội đó."

Trong một video đăng trên mạng xã hội tối 21/7, Tổng thống Volodymyr Zelensky cảm ơn ông Syrskyi vì những chiến dịch quân sự mà ông chỉ huy, trong đó có vai trò bảo vệ thành công thủ đô Kyiv trong những ngày đầu Nga phát động cuộc xâm lược toàn diện vào năm 2022.

Ông Zelensky cũng tiết lộ rằng trước đó trong ngày, ông đã gặp cựu Bộ trưởng Quốc phòng Mykhailo Fedorov và đề nghị ông đảm nhận một "vị trí xứng đáng trong bộ máy chính quyền", nhưng không cho biết ông Fedorov có chấp nhận lời đề nghị hay không.

Tuần trước, ông Fedorov đã được thay thế bởi Yevhenii Khmara, một cựu quan chức cấp cao của Cơ quan An ninh Ukraine (SBU).

"Mọi quyết định sẽ được chính thức hóa vào ngày mai," ông Zelensky nói thêm trong bài đăng của mình.

Trong khi đó, ông Mykhailo Fedorov đã chúc mừng ông Mykhailo Drapatyi nhận cương vị mới, gọi việc bổ nhiệm này là "niềm hy vọng mới trong cuộc đấu tranh của những con người tự do vì tự do và công lý".

Ông cho rằng đây là "tiếng nói của sự thay đổi không thể bị phớt lờ".

Ông Fedorov cũng tiết lộ đã gọi điện cho ông Oleksandr Syrskyi để cảm ơn vì vai trò của ông trong việc bảo vệ khu vực Kyiv và những "trận chiến mang tính lịch sử" khác.

"Nhưng chúng ta cần tiến nhanh hơn nữa và viết nên những chương mới, đồng thời sửa chữa mọi sai lầm trước đây," ông nói thêm.

Ông Fedorov mới được bổ nhiệm làm Bộ trưởng Quốc phòng vào tháng Một, nhưng được đánh giá cao nhờ áp dụng phân tích dữ liệu để đánh giá và cải thiện hiệu quả tác chiến trên tiền tuyến.

Trước đó, trên cương vị Bộ trưởng Chuyển đổi số, ông đã sớm thành lập lực lượng tình nguyện Đội quân Công nghệ thông tin Ukraine để tiến hành các cuộc tấn công mạng nhằm vào Nga ngay từ những ngày đầu của cuộc chiến toàn diện.

Sau đó, ông lãnh đạo chiến dịch gây quỹ "Army of Drones" (Đội quân drone) và đưa các yếu tố "trò chơi hóa" vào chiến tranh, bằng cách thiết kế một hệ thống thưởng điểm cho các đơn vị quân đội Ukraine dựa trên số lượng mục tiêu của Nga mà họ tấn công thành công.

Việc ông Mykhailo Fedorov bị miễn nhiệm đã làm bùng phát sáu ngày biểu tình trên diện rộng, đồng thời khiến Tổng thống Volodymyr Zelensky đối mặt với áp lực ngày càng lớn phải cách chức Tổng tư lệnh Oleksandr Syrskyi.

Việc ông Zelensky thay ông Syrskyi bằng ông Mykhailo Drapatyi, người được xem là trẻ hơn và có tư duy đổi mới hơn, được cho là nhằm đáp lại sức ép đó.

Ông Drapatyi cũng được cho là bạn thân của ông Fedorov.

Việc ông Fedorov công khai ủng hộ ông Drapatyi nhiều khả năng sẽ góp phần làm dịu cuộc khủng hoảng chính trị kéo dài suốt tuần qua.

Hiện tại, quyền Bộ trưởng Quốc phòng Yevhenii Khmara vẫn tiếp tục đảm nhiệm cương vị này.

Tổng thống Zelensky đã yêu cầu ông Khmara và ông Drapatyi xây dựng một chiến lược quốc phòng mới, tập trung vào các vấn đề then chốt như cải tổ hệ thống quân đoàn, bảo đảm nguồn cung vũ khí và phát triển drone.

Đến nay, ông Syrskyi vẫn chưa bình luận công khai về các diễn biến mới.

Hôm 20/7, trong một bài bình luận đăng trên trang Militarny, ông nói về mối quan hệ với ông Fedorov rằng: "Tôi luôn xem đó là một mối quan hệ công việc."

"Nếu tôi đã làm phật ý ai, đặc biệt là Mykhailo Albertovych (Fedorov), thì tôi xin lỗi."

Đề cập đến các cuộc biểu tình diễn ra tại nhiều thành phố ở Ukraine, ông Syrskyi cho rằng các vấn đề về hợp đồng quân sự, mua sắm quốc phòng và huy động quân đang được báo chí bàn luận, nhưng trong các cuộc biểu tình thường bị đơn giản hóa thành những khẩu hiệu ngắn gọn, trong khi thực tế chúng phức tạp hơn nhiều so với suy nghĩ của đa số mọi người.

"Những quyết định liên quan đến sinh mạng con người không được đưa ra bằng các khẩu hiệu," ông nói.

"Điều giúp giành chiến thắng trong chiến tranh là công việc thực sự, chứ không phải những ồn ào xung quanh nó."

Trong khi đó, những người biểu tình vẫn muốn ông Fedorov trở lại một vị trí có thực quyền để tiếp tục thúc đẩy đổi mới trong cuộc chiến của Ukraine với Nga.

Nếu ông Fedorov được giao một vị trí như vậy, ông Zelensky có thể sẽ khắc phục được những tổn hại trước mắt.

Tuy nhiên, nhiều người sẽ không dễ dàng tha thứ cho ông vì đã đưa ra điều mà họ cho là một quyết định sai lầm ngay từ đầu.