چرا فیفا جام اصلی جام جهانی را از تیم قهرمان پس می‌گیرد؟

 اگر هر کشور قهرمان جام اصلی را با خود ببرد، خطر دزدیده شدن، گم شدن یا آسیب دیدن آن بسیار بالا است

منبع تصویر، Getty Images

توضیح تصویر، این جام ارزشمندترین جام ورزشی جهان است و در ساخت آن ۴/۹۳ کیلوگرام طلای ۱۸ عیار به کار رفته است
    • نویسنده, مامون درانی
    • شغل, بخش راستی‌آزمایی بی‌بی‌سی افغانستان
  • منتشر شده در
  • زمان مطالعه: ۵ دقیقه

جام اصلی رقابت‌های جام جهانی فیفا که روز یکشنبه در نیوجرسی بالا برده خواهد شد، بر اساس تحلیل بازار سهام لندن، حدود ۷۱۳ هزار دالر امریکایی ارزش دارد. این جام ارزشمندترین جام ورزشی جهان است و در ساخت آن ۴/۹۳ کیلوگرام طلای ۱۸ عیار به کار رفته است.

هر بار که جام جهانی به پایان می‌رسد، بازیکنان تیم قهرمان مشهورترین جام ورزشی جهان را در دستان خود بالا می‌برند، اما بسیاری گمان می‌کنند که کشور قهرمان این جام اصلی را برای همیشه با خود می‌برد. اما حقیقت چیز دیگری است.

تیم قهرمان جام طلایی جهانی را تنها در مراسم پیروزی فاینل بالا می‌برد. پس از پایان مراسم و جشن، فیفا جام اصلی را دوباره پس می‌گیرد و آن را به موزیم جهانی فوتبال فیفا در زوریخ سوئیس انتقال می‌دهد.

تیم قهرمان چه چیزی دریافت می‌کند؟

فیفا می‌خواهد هر کشور قهرمان، در لحظه پیروزی همان جام اصلی را بالا ببرد.

منبع تصویر، Getty Images

توضیح تصویر، آرجانتین با پیروزی ۲ بر ۱ برابر انگلستان در دیدار نیمه‌نهایی جام جهانی ۲۰۲۶، به فاینل این رقابت‌ها صعود کرد و حریف اسپانیا شد

جام اصلی رقابت‌های جام جهانی فوتبال از سال ۱۹۷۴ به بعد، ملکیت دایمی فیفا به شمار می‌رود.

پس از قهرمانی در جام جهانی، اما پس از آن، فیفا جام اصلی را دوباره پس می‌گیرد و به تیم قهرمان یک جام برونزی با روکش طلا می‌دهد که از نظر ظاهر شبیه جام اصلی است.

به بازیکنان، مربیان و اعضای رسمی تیم مدال‌های طلا داده می‌شود و فیفا همچنین از صندوق جوایز جام جهانی، پاداش‌های نقدی نیز پرداخت می‌کند.

چرا فیفا جام اصلی را واگذار نمی‌کند؟

این جام نخستین بار در سال ۱۹۷۴ توسط تیم آلمان غربی به رهبری فرانتس بکن‌باوئر بالا برده شد.

منبع تصویر، Getty Images

توضیح تصویر، فیفا می‌خواهد این میراث تاریخی را برای نسل‌های آینده حفظ کند

فیفا به چند دلیل مهم، جام اصلی را هرگز برای همیشه به هیچ کشوری واگذار نمی‌کند.

نخستین دلیل، ارزش مالی بالای جام است. این جام از طلای خالص ساخته شده و یکی از گران‌بهاترین جام‌های ورزشی جهان به شمار می‌رود.

دلیل دوم، اهمیت تاریخی آن است. جام جهانی مهم‌ترین رقابت فوتبال جهان است و جام اصلی آن نماد رسمی این تاریخ به شمار می‌رود. فیفا می‌خواهد این میراث تاریخی را برای نسل‌های آینده حفظ کند و در هر جام جهانی، همین جام اصلی توسط تیم قهرمان جدید بالا برده شود.

دلیل سوم، امنیت است. ارزش این جام به اندازه‌ای زیاد است که هر بار زیر شدیدترین تدابیر امنیتی جهان انتقال داده می‌شود. فراهم کردن چنین امنیتی برای هر کشور آسان نیست، از همین رو فیفا خود مسئولیت نگهداری از آن را بر عهده دارد.

دلیل چهارم، اصل برخورد برابر با همه قهرمانان است. اگر یک تیم جام اصلی را برای همیشه نزد خود نگه دارد، قهرمانان آینده از افتخار بالا بردن همین جام تاریخی محروم خواهند شد. فیفا می‌خواهد هر کشور قهرمان، در لحظه پیروزی همان جام اصلی را بالا ببرد.

ارزشمندترین جام ورزشی جهان را چه کسی ساخته است؟

گاتزانیگا گفته بود: «طرح من لحظه احساسی و پُرشور دو بازیکن را به تصویر می‌کشد؛ لحظه‌ای که هنگام پیروزی آن را تجربه می‌کنند.»

منبع تصویر، silviogazzaniga

توضیح تصویر، سیلویو گاتزانیگا در ۲۳ جنوری سال ۱۹۲۱ در شهر میلان ایتالیا به دنیا آمد. او در دهه‌های ۱۹۳۰ و ۱۹۴۰ در مکتب هنر و دیزاین، مجسمه‌سازی را آموخت.

زمانی که جام ژول ریمه- جام قبلی به برازیل سپرده شد، فدراسیون جهانی فوتبال برای طراحی جام جدید مسابقه‌ای اعلام کرد.

در این رقابت، ۵۳ طرح از سوی مجسمه‌سازانی از هفت کشور ارائه شد و طرح سیلویو گاتسانیگا که در آن دو بازیکن کره زمین را بالا نگه داشته‌اند، به عنوان طرح برنده انتخاب شد.

جام نهایی ۳۶.۸ سانتی‌متر ارتفاع دارد. داخل آن خالیست، زیرا اگر کاملاً پُر می‌بود، وزن آن به حدود ۷۰ تا ۸۰ کیلوگرام می‌رسید و بلند کردنش بسیار دشوار می‌شد. در بخش پایینی جام، دو حلقه از سنگ سبز مالاکیت نصب شده است.

گاتسانیگا گفته بود که طرح او «لحظه احساسی و پُرشور دو بازیکن را که هنگام پیروزی تجربه می‌کنند، به تصویر می‌کشد.»

این جام نخستین بار در سال ۱۹۷۴ توسط تیم آلمان غربی به رهبری فرانتس بکن‌باوئر بالا برده شد.

جام ژول ریمه؛ تجربه‌ای که سیاست فیفا را تغییر داد

جام ژول ریمه  -نام رسمی نخستین جام قهرمانی مسابقات جام جهانی فوتبال بود که از سال ۱۹۳۰ تا ۱۹۷۰ به تیم های قهرمان اهدا می شد.

منبع تصویر، Getty Images

توضیح تصویر، سگی به نام پیکلز (Pickles) این جام را که در روزنامه پیچیده شده بود، زیر زینه ای پیدا کرد.

نسخه پیشین این جام که به نام ژول ریمه شناخته می‌شد، در نزدیک به چهل سال با رویدادهای شگفت‌انگیز بسیاری روبه‌رو شد.

جام ژول ریمه -نام رسمی نخستین جام قهرمانی مسابقات جام جهانی فوتبال بود که از سال ۱۹۳۰ تا ۱۹۷۰ به تیم های قهرمان اهدا می شد.

این جام که در ابتدا «پیروزی» نام داشت، به پاس زحمات ژول ریمه، سومین رئیس فیفا و بنیان‌گذار جام جهانی، به نام او تغییر کرد.

این جام توسط مجسمه‌ساز فرانسوی آبل لافلور ساخته شده بود که در آن الهه بالدار نایکی در حالی که جامی را بالا گرفته بود، به تصویر کشیده شده بود. آن جام تنها با طلا آبکاری شده بود.

این جام در سال ۱۹۶۶، چند ماه پیش از برگزاری جام جهانی در انگلستان، در یک نمایشگاه در لندن به نمایش گذاشته شده بود.

جام از نمایشگاه دزدیده شد و دزدان برای بازگرداندن آن ۱۵ هزار پوند درخواست کردند. پولیس انگلستان جست‌وجوی گسترده‌ای را آغاز کرد، اما تا چند روز هیچ نشانی از آن به دست نیامد.

اما یک هفته بعد، سگی به نام پیکلز (Pickles) این جام را که در روزنامه پیچیده شده بود، زیر زینه ای پیدا کرد.

همین رویداد باعث شد این سگ در سطح جهان مشهور شود، جایزه دریافت کند و حتی در فیلم‌ها نیز حضور پیدا کند.

چرا برازیل جام اصلی را دریافت کرد؟

این جام که در ابتدا «پیروزی» نام داشت، به پاس زحمات ژول ریمه، سومین رئیس فیفا و بنیان‌گذار جام جهانی، به نام او تغییر کرد.

منبع تصویر، Getty Images

توضیح تصویر، برازیل در سال‌های ۱۹۵۸، ۱۹۶۲ و ۱۹۷۰ سه بار قهرمان جهان شد، بنابراین فیفا جام اصلی را به برازیل سپرد

بر اساس قانون آن زمان فیفا، هر کشوری که سه بار جام جهانی را ببرد، جام اصلی ژول ریمه را برای همیشه دریافت خواهد کرد.

برازیل در سال‌های ۱۹۵۸، ۱۹۶۲ و ۱۹۷۰ سه بار قهرمان جهان شد، بنابراین فیفا جام اصلی را به برازیل سپرد.

در ۱۹ دسامبر ۱۹۸۳، دزدان وارد دفتر فدراسیون فوتبال برازیل شدند، ویترین شیشه‌ای را شکستند و جام اصلی ژول ریمه را دزدیدند.

هرچند پولیس سال‌ها تحقیق کرد، اما این جام دیگر هرگز پیدا نشد.

تحقیق‌کنندگان گمان می‌کنند که شاید دزدان جام را ذوب کرده و طلای آن را فروخته باشند، اما این ادعا تاکنون به گونه رسمی ثابت نشده است.

همین رویداد فیفا را واداشت تا برای جام کنونی جام جهانی قوانین سخت‌گیرانه‌ای وضع کند و تصمیم بگیرد که جام اصلی هرگز برای همیشه به هیچ کشوری واگذار نشود.

از همین رو، مشهورترین جام ورزشی جهان نه تنها به دلیل ارزش مادی، بلکه به سبب اهمیت تاریخی خود نیز به نگهداری ویژه نیاز دارد.