Chukwuma Soludo anatala asambodo mmeri ya n'Awka

Mkpuchi Na Eme Ozugbo

1. 18 Juun 2024Fubara edochiela ndịisioche okpuruọchịchị Rivas steeti

   Aka na-achị Rivas steeti ekwuola okwu gbasara ndịisioche okpuruọchịchị steeti ahụ dịka ndị mmadụ na-enwe ụjọ.

   Gọvanọ steeti ahụ bụ Siminalayi Fubara nọọrọ n’ụtụtụ Tuzde 18 Juun 2024 nye iwu ka ndị isi ọrụ n’okpuruọchịchị niile e nwere na Rivas steeti malite ilekọta okpuruọchịchị ha n’otu n’otu.

   Fubara nyere iwu ahụ n’ozi ọ gbasaara ndị Rivas steeti dịka oge ọchịchị ndịisioche okpuruọchịchị steeti ahụ kụụrụ ọnụ n’ụbọchị Monde 17 Juun 2024.

   O mere mgbasaozi ahụ dịka ụfọdụ ndịisioche jụrụ ịhapụ ọkwa ha, bụ nke mere ka ụfọdụ ndị ntorobịa gaa nọchie n’ogige ụlọọrụ okpuruọchịchị dị iche iche.

   Ihe kpatara nke a bụ na ụfọdụ ndịisioche siri ọnwụ na ha agaghị ahapụ ọkwa ha n’ihi na onyeisioche ụlọomeiwu steeti ahụ bụ Martin Amaewhule megharịrị iwu hiwere okpuruọchịchị ma were ọnwa isii gbatịa oge ọrụ ha.

   Ka osiladị, ụlọikpe ukwu dị na Rivas steeti kachapụrụ iwu ahụ ma kwuo na iwu Naịjirịa akwadoghị ya.

   Ọkaikpe Daketima Kio kwupụtara iwu ọhụrụ ahụ nyere ohere ka a gbatịa oge ọrụ ndịisioche a kpọrọ ‘Local Government Law No. 2 of 2024’ dịka nke iwu na-akwadoghị.

2. 17 Juun 2024Atụmatụ ịzụtara Onyeisiala na osote ya ụgbọelu abụọ gosiri na gọọmenti enweghị mmetụta gbasara ndị ọ na-achị - Peter Obi

   Onye jiri aha Labour Party zọọ ọkwa onyeisiala Naịjirịa na ntụliaka 2023 bụ Peter Obi akatọọla atụmatụ ụlọomeiwu na-eme ịzụtara Onyeisiala Bola Tinubu na osote ya bụ Kashim Shettima ụgbọelu ọhụrụ abụọ ma kwuo na nke ahụ gosiri na gọọmenti enweghị mmetụta gbasara ndị ha na-achị.

   Obi depụtara nke a n’akara ọbaozi X ya n’ụbọchị Mọnde 17 Juun 2024.

   O kwuru na mkpebi ahụ bụ nke na-ekwesịghị ekwesị n’ihi ogogo ihe isiike ndị Naịjirịa na-agabiga ugbua tinyere enweghị nchekwa, agụụ, ụbịam ọnụntụ na ikikere naịra na-agba ọnyụpa.

   Obi gara n’ihu kwuo na ihe gọọmenti kwesịrị ime ugbua bụ ịchọta ụzọ a ga-esi belata nhujuanya ụmụ mmadụ ma gboo nsogbu ha karịa ị dị na-ebi ndụ okomoko.

   Peter Obi depụtara ozi ahụ dịka kọmitii ụlọomeiwu nnọchiteanya na-ahụ maka nchekwa obodo gwara Gọọmenti Etiti ka ọ zụta ụgbọelu ọhụrụ abụọ maka Onyeisiala Bola Tinubu na Osote ya bụ Kashim Shettima n’ihi na ndị nke ochie ha nwere etozughị oke ife n’elu.

3. 16 Juun 2024Ndị uweojii anwụchiela ndị ohi 2 n’Anambra steeti, napụta ha egbe

   Ndị uweojii Anambra steeti anwụchiela mmadụ abụọ a na-achọ achọ n’ihi ebubo idina nwaanyị n’ike na iji egbe ezu ohi.

   Ọnụ na-ekwuru ndị uweojii Anambra steeti bụ Tochukwu Ikenga kwupụtara nke a n’ozi ọ wepụtara n’ụbọchị ụka Sọnde 16 Juun 2024.

   Dịka o siri kwuo, ọ bụ n’ụtụtụ Satọde 15 Juun 2024 ka ndị uweojii nwụchiri Chukwuma Diji gbara afọ iri atọ na ise (35) a na-etu Sympathy maọbụ Chi-boy na Michael Edochie gbara afọ iri atọ na otu (31) a na-etu Mikel.

   Ozi ahụ kọwara na Chukwuma Diji bụ nwaafọ Obinagu Umudun dị n’Abagana ebe Michael Edochie bụ nwaafọ Eziabunabu Abagana.

   A na-ebo ha ebubo ịkwaso otu nwaanyị nọ na di iko n’ike n’Obinagu Abagana tinyekwara nwaagbọghọ ha tikara ụlọ ya ma kwasoo ya na enyi ya nwaanyị iko n’ike ma werekwa egbe napụ ha ego.

   N’oge a nwụchiri ha, ndị uweojii napụtara ha egbe ntụ ‘double barrel’ abụọ na otu egbe ntụ ‘single barrel’ tinyekwara mgbọ egbe isii na otu ọgbaatumtum Q-link.

   Ka o siladị, kọmịshọna ndị uweojii Anambra steeti bụ Nnaghe Itam enyela iwu ka enyefee ha n’aka ngalaba ndị uweojii Criminal Investigation Department maka ilebaara ha anya.

4. 14 Juun 2024Etu e si lie Sịnetọ Ayogu Eze n'ụlọ ya dị n'Enugu steeti

5. 14 Juun 2024Ihe ọkaiwu Nnamdi Kanu kwuru maka akụkọ sị na o sila n'ụlọ nga DSS rie mbọmbọ ọsọ

6. 14 Juun 2024Otu kọmitii ụlọomeiwu nta ekwuola ka a zụtara Tinubu na Shettima ụgbọelu ọhụrụ

   Kọmitii ụlọomeiwu nnọchiteanya na-ahụ maka nchekwa obodo agwala Gọọmenti Etiti ka ọ zụta ụgbọelu ọhụrụ maka Onyeisiala bụ Bola Tinubu na Osote Onyeisiala bụ Kashim Shettima.

   Nke a dị n’ozi kọmitii ahụ wepụtara n’oge ha mechara nnyocha gbasara ọnọdụ ụgbọelu onyeisiala na osote ya.

   Dịka ha siri dee n’ozi ahụ, ọ bụ ihe kwesịrị ekwesị ịzụta ụgbọelu abụọ maka onyeisiala na osote ya iji gbochie ihe ọghọm ọbụla nwere ike ịdapụta n’ihi nsogbu ụgbọelu ha nwere.

   N’ime ọnwa Mee, ụlọomeiwu nnọchiteanya nyere kọmitii ahụ iwu ka ha mee nnyocha miri emi gbasara ọnọdụ ụgbọelu dị iche iche onyeisiala ji eme njem iji chọpụta ma ha ka tozuru oke ife n’elu.

7. 14 Juun 2024Ụgwọ opekatampe: Ihe mere gọọmentị agaghị akwụnwu ndị ọrụ ego ole ha chọrọ - Onyejeocha

8. 13 Juun 2024Etu ụlọelu ogogo ise si daa n'ụlọakwụkwọ DMGS dị n'Onitsha, Anambra Steeti

9. 13 Juun 2024President Tinubu: "Adaghị m ada kama emere m ‘dobale’ iji kwanyere ọchịchị onye kwuo uche ya ugwu"

10. 11 Juun 2024Enugu steeti: Lee ihe na-esere ECTDA na EEDC

11. 11 Juun 2024Otti akwụsịtụla kọmishọna na-ahụ maka ahụike ọrụ n’Abịa steeti

    Aka na-achị Abịa steeti bụ Alex Otti enyela nkwado ka a kwụsitụ kọmishọna na-ahụ maka ahụike na steeti ahụ bụ Dr. Ngozi Okoronkwo ọrụ.

    Nke a dị n’ozi kọmịshọna mgbasaozi Abịa steeti bụ Okey Kanu tinyere aka na ya n’ụbọchị Tuzde 11 Juun 2024.

    Dịka Kanu siri kwuo, nkwụsịtụ ọrụ ahụ bụ iji nye ohere ka e mee kọmịshọna ahụ nnyocha n’ihi ebubo ajọ akparamaagwa e boro ya.

    Ozi ahụ siri na ya bụ mkpebi dabara n’atụmatụ Gọvanọ Otti ịhụ na ndị ahọpụtara n’ọkwa rụrụ ọrụ ha oge niile maka ọdịmma ụmụafọ Abịa.

    Ka o siladị a gwala odeakwụkwọ ukwu nke mịnịstrị ahụịke Abịa steeti bụ Dr. Ifeyinwa Kalu na onye ndụmọdụ pụrụiche gọvanọ n’okwu metụtara ahụike bụ Dr. Ngozi Azodo ka ha na-elekọta mịnịstrị ahụ ruo mgbe e mechara nnyocha gbasara ebubo ahụ e boro Dr. Okoronkwo.

12. 10 Juun 2024Sịnetọ Ned Nwoko ekwuola ka ekepụta Anịọma steeti n’ime South East

    Onye omeiwu na-anọchiteanya Delta North n’ụlọomeiwu sịnet bụ Ned Nwoko na-ekwu na ya ewepụtala atụmatụ iwu maka ikepụta Anịọma steeti.

    N’ozi o bipụtara n’akara ọbaozi X ya n’ụbọchị Mọnde 10 Juun 2024, Sịnetọ Ned Nwoko sịrị na ebumnoobi atụmatụ iwu ahụ bụ idozi ihe e mebiri emebi.

    O kwuru na nkepụta Anịọma steeti dị ezigbo mkpa n’ihi na ọ ga-enye aka dozie ọnụọgụ steeti na-adịghị nhatanha na mpaghara Naịjirịa dị iche iche.

    Ọ sịrị na “mpaghara South East nwere naanị steeti ise ebe mpaghara ndị ọzọ nwere steeti isii n’otu n’otu ewezuga mpaghara North West nwere steeti asaa.”

    Dịka Ned Nwoko siri kwuo, ikepụta Anịọma steeti bara nnukwu uru iji hụ na ewetere ikpe nkwụmọọtọ nye ndị South East.

13. 10 Juun 2024Ndị omeiwu 35 akwadoola atụmatụ iwu maka naanị otu oge ọchịchị

    Ndị omeiwu nnọchiteanya iri atọ na ise ewepụtala atụmatụ iwu iji belata oge ọchịchị onyeisiala na ndị gọvanọ ka ọ bụrụzie naanị afọ isii.

    Iwu ahụ a gụpụtara nke mbụ ya n’ụlọomeiwu nnọchiteanya n’ụbọchị Mọnde 10 Juun 2024 chọrọ ka e megharịa ụkpụrụ iwu Naịjirịa nke afọ 1999 tinyekwara iwu ntụliakaelu nke afọ 2022 iji nyere ọchịchị Naịjirịa na usoro ntụliakaelu aka.

    Ha chọrọ ka amalite ịhazi ntụliakaelu maka ọkwa niile n’otu mkpụrụ ụbọchị, gbasaa okwe ntụliakaelu n’ọbaozi intanet, dozie nsogbu niile metụtara ntụliakaelu imeụlọ tupu ahazie ntụliakaelu ma dozie nsogbu niile metụtara ntụliakaelu tupu eduo ndị nwetara mmeri n’iyi ọrụ.

    Ndị omeiwu ahụ chọkwara ka anabata mpaghara isii e kewara Naịjirịa ma malite ibugharị ọkwa onyeisiala n’ime mpaghara isii ndị ahụ.

    N’ime ndị omeiwu iri atọ na ise kwadoro atụmatụ iwu ahụ bụ Ikenga Imo Ugochinyere, Danga Abdullmaleek, Aliyu Mustapha, Francis Waive na ndị ọzọ.

14. 9 Juun 2024Eduola Narendra Modi n’iyi ọrụ dịka Praịm Mịnịsta India

    Onyendu otu ndọrọndọrọ ọchịchị Hindu Nationalist Bharatiya Janata Party (BJP) bụ Narendra Modi aṅụọla iyi ọrụ maka oge ọchịchị nke atọ dịka Praịm Mịnịsta India.

    A haziri mmemme ahụ n’ebe obibi onyeisiala India dị na Rashtrapati Bhavan.

    Otu Hindu Nationalist Bharatiya Janata Party nke Modi nọ n’isi ya nwetara oche ọchịchị narị abụọ na iri itoli na atọ (293) ebe otu ndọrọndọrọ ọchịchị na-agba ya ụkwụ nwetara oche ọchịchị narị abụọ na iri atọ na anọ (234).

    N’oge Modi na-ekwu okwu, ọ sịrị na ya “ga-emeta onye niile mma dịka ọ dị n’iwu na-atụghị egwu ihe ọbụla.”

    Onyeisiala India bụ Draupadi Murmu dukwara ndị mịnịsta Mordi n’iyi ọrụ na mmemme ahụ.

15. 6 Juun 2024Were ikike gị kwụsị ikpe ọbụla a na-ekpe Nnamdi Kanu - Ihe ọkaiwu Kanu gwara AGF

16. 3 Juun 2024Ihe ndị i kwesịrị ịma maka Onyeisiala Mexico ọhụrụ bụ Claudia Sheinbaum

    ·A mụrụ Sheinbaum n’abalị 24 ọnwa Juun 1962 na mba Mexico

    ·Nna ya bụ Carlos Sheinbaum bụ onye na-azụ ahịa nakwa onye na-ere ọgwu nke nne na nna ya sitere Lithuania bata Mexico n’ime afọ 1920.

    ·Nne ya bụ Annie Pardo bụ onye Dọkịta nakwa onye ‘Biologist’ nke nne na nna ya bụ ndị Sephardic Jew si Bulgaria wuchie n’afọ 1940.

    ·Sheinbaum tolitere n’obodo ndị kpatara ego dị na mpaghara ndịda isi obodo Mexico bụ ebe ọ nọọrọ na-ekwu maka ndọrọndọrọ ọchịchị oge niile.

    ·Sheinbaum gara akwụkwọ n’otu ụlọakwụkwọ na-akwalite nkwụrụnankeonwe ụmụakwụkwọ bụ nke ejighị mara mba Katolik. Ọ bụ n’ụlọakwụkwọ ahụ ka o nọọrọ wulite akparamaagwa nwaanyị na-eme ihe ike.

    ·Amlo hopụtara Sheinbaum n’ọkwa ma nye ya ọrụ abụọ ndị gụnyere; ịzacha ma kpochaa otu n’ime obodo ndị kachasị nwee ureghure n’ụwa dum tinyekwara ịrụ okporoụzọ Periférico nke abụọ, nke bụ okporoụzọ kachasị buo ibu na mba ahụ. Ọ rụchapụrụ ọrụ abụọ ndị ahụ.

    ·Mgbe ọchịchị Amlo kụụrụ ọnụ n’afọ 2006, Sheinbaum laghachiri n’ọrụ nkụzi ma soro na ndị nwetara onyinye nkwanyeugwu ‘Noble Peace Price’ maka ime nnyocha gbasara mgbanwe ọnọdụ ihu eluigwe.

    ·O tinyekwara aka na ndọrọndọrọ ọchịchị ma bụrụ ọnụ na-ekwuru Amlo n’oge achụmtavootu onyeisiala ya kụrụ afọ n’ala n’afọ 2006 nakwa 2012.

    ·N’afọ 2015, ọ banyere na ndọrọndọrọ ọchịchị n’uju dịka ọ zọrọ ọkwa ‘Mayor’ Tlalpan dị na Mexico ma nwetakwa mmeri.

    ·Dịka ọ gasịrị afọ atọ, Amlo nwetara mmerị dịka Onyeisiala mexico ebe Sheinbaum nwetara mmeri dịka onye ‘Mayor’ Mexico City.

    ·N’afọ 2024, Sheinbaum nwetara mmeri dịka Onyeisiala Mexico na-agbanyeghị ọtụtụ nsogbu ndị o zutere.

17. 2 Juun 2024Ihe mberede okporoụzọ ataala isi mmadụ 3 n’Anambra steeti

    Ihe mberede okporoụzọ emeela n’Idemili Obosi nke Anambra steeti ma gbuo mmadụ atọ.

    Ọnụ na-ekwuru ụlọọrụ Federal Road Safety Corps (FRSC) n’Anambra steeti bụ Margaret Onabe kọwara nke a dịka eziokwu n’oge onye ntaakụkọ BBC kpọrọ ya n’ekwentị.

    Onabe sịrị na nke a mere n’ụbọchị ụka Sọnde 2 Juun 2024 mgbe o jiri ihe dịka nkeji ise gaa elekere itoli nke ụtụtụ.

    Dịka o siri kwuo, ihe mberede ahụ gụnyere otu ọgbaatumtum, ụgbọala keke atọ na-acha odoodo, ụgbọala Toyota Hiace abụọ, otu ụgbọala Mack trailer ọcha na otu ụgbọala Toyota Camry.

    Mmadụ iri na ise bụ ndị zutere ihe mberede ahụ dịka atọ n’ime ha nwụrụ, ise enweta ihe mmerụahụ ebe asaa ndị ọzọ bụ ndị anapụtara na-enweghị ihe mmerụahụ ọbụla.

    Ndị hụrụ ka njinji ahụ siri jie kwuru na ndị na-anakọ ụtụ chọrọ ịnara ndị ọkwọụgbọala keke ego tupu nnukwu ụgbọala ‘trailer’ ahụ na-enweghị ike ijikọlata onwe ya esuo ụgbọala niile ahụ.

    Ka osiladị, ndị na-agafe n’okporoụzọ n’oge ihe mberede ahụ mere kpọgara ndị merụrụ ahụ ụlọọgwụ tupu ndị ọrụ FRSC awụchie, ka Onabe kwuru.

18. 30 Mee 2024Abụ njirimara ochie ga-enyere aka jikota obodo Naịjirịa – Sịnatọ Victor Umeh

19. 30 Mee 2024Agụrụ, mmanụ ụgbọala, dọla na ụzọ ndị ọzo ọchịchị Tinubu n'otu afọ siri metụta ndị Naịjirịa

20. 29 Mee 2024"Ọchịchị onyekwuouche ya ka dị ndụ n'Afrịka" - Goodluck Jonathan