တိုက်ရိုက်ထုတ်လွှင့်မှု, ကလေး-တမူးလမ်းပိုင်းက နေရာအများစုကို စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ်

တိုက်ရိုက် ထုတ်လွှင့်ချက်

1. လွန်ခဲ့သော ၇ မိနစ် ကကြက်ဥဈေးတစ်လုံး ၇၀၀ ဖြစ်လာခြင်းရဲ့ နောက်ကွယ်မှာ ဘာရှိလဲ

   

   ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, Getty Images (ပုံဟောင်း)

   မြန်မာမှာ ကြက်ဥတစ်လုံးကို ငွေကျပ် ၇၀၀ ပေးဝယ်ရတဲ့ခေတ်ကို ရောက်လာပါပြီ။ ၂၀၂၁ စစ်အာဏာမသိမ်းခင် အခြေအနေနဲ့ နှိုင်းယှဥ်ရင် အခု ၆ နှစ်နီးပါးအတွင်းမှာ ၇ ဆ စျေးတက်သွားတာပါ။

   အခြေခံစားသောက်ကုန်တစ်မျိုးရဲ့ ဈေးနှုန်း ဒီလိုစျေးခုန်တက်လာတာဟာ ငွေကြေးဖောင်းပွမှုတင်မကပါဘူး။ နေပြည်တော်ခေါင်းဆောင်ဦးမင်းအောင်လှိုင်ရဲ့ အမေရိကန်ဒေါ် လာထိန်းချုပ်တဲ့မူဝါဒ၊ သွင်းကုန်လိုင်စင်တင်းကျပ်ထားတာတွေနဲ့ တိုက်ရိုက်ချိတ်ဆက်နေတယ်လို့ မွေးမြူရေးလုပ်ငန်းရှင်တွေနဲ့ စီးပွားရေးပညာရှင်တချို့က သုံးသပ်ကြပါတယ်။

   မြန်မာမှာ ကြက်ဥစျေးနှုန်းမြင့်တက်လာတဲ့အခြေခံအကြောင်းအချက်တွေကို ရှင်းပြထားပါတယ်။

   ဆောင်းပါးအပြည့်အစုံကို ဒီလင့်ခ်ကို နှိပ်ပြီး ဆက်လက်ဖတ်ရှုနိုင်ပါတယ်။

2. လွန်ခဲ့သော တစ်နာရီ ကနှစ် ၁၆၀ ကျော်ပြစ်ဒဏ်ချမှတ်ခံထားရတဲ့ တက်ကြွလှုပ်ရှားသူ NLD ပါတီ၀င် သေဆုံး

   

   ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, လူမှုကွန်ရက်

   မန္တလေးမြို့၊ အိုးဘိုအကျဉ်းထောင်ထဲမှာ နိုင်ငံရေးပြစ်မှုတွေနဲ့ ထောင်ဒဏ် ၁၆၄ နှစ် အကျဉ်းကျခံထားရတဲ့ တက်ကြွလှုပ်ရှားသူ ကိုလှိုင်ဘွားဟာ အသည်းရောဂါနဲ့ ဇူလိုင် ၂၀ ရက် ညပိုင်းတုန်းက မန္တလေးဆေးရုံကြီးမှာ သေဆုံးသွားတယ်လို့ သူနဲ့နီးစပ်တဲ့သူတစ်ဦးက ဘီဘီစီကို အတည်ပြုပြောပါတယ်။

   “မဆုံးခင် တစ်ရက် (ဇူလိုင် ၁၉ ရက်)က သွေးအန် နေမကောင်းဖြစ်လို့ အိုးဘိုကနေ ဆေးရုံကြီးကို ပို့တယ်။ နောက်ရက် (ဇူလိုင် ၂၀ရက် ) ည ၁၀ နာရီကျော်မှာ ဆုံးတယ်” လို့ သူက ဆိုပါတယ်။

   ကိုလှိုင်ဘွား သေဆုံးပြီးနောက် ရုပ်အလောင်းကို အိုးဘိုထောင်ကို အာဏာပိုင်တွေက ပြန်သယ်သွားပြီး ဇူလိုင် ၂၂ ရက် မန္တလေး၊ အေးရိပ်ငြိမ် သုဿာန်မှာ မီးသင်္ဂြိုဟ်ခဲ့တယ်လို့ သိရပါတယ်။

   ကိုလှိုင်ဘွားရဲ့မိသားစုဝင်တွေအပါအဝင် ဆွေးမျိုးမိတ်ဆွေ ၂၅ ဦးကို သူ့ရဲ့အသုဘကို လိုက်ပါပို့ဆောင်ခွင့်ပြုခဲ့တယ်လို့ သူနဲ့ရင်းနှီးသူတစ်ဦးက ဘီဘီစီကို ပြောပါတယ်။

   ကိုလှိုင်ဘွားဟာ အိုးဘိုထောင်ထဲမှာ ရှိနေစဉ်ကာလအတွင်း ထောင်တွင်းမှာ လိုလောက်တဲ့ ဆေးကုသခွင့်နဲ့ ဆေးဝါးတွေ မရရှိခဲ့ဘူးလို့လည်း သူက ပြောပါတယ်။

   သူဟာ ထောင်ထဲမှာ မေလကစပြီး ကျန်းမာရေးအခြေအနေဆိုးရွားလာတာကြောင့် အဲဒီအချိန်ကတည်းက ထောင်တွင်း ဆေးရုံကို ပြောင်းရွှေ့ထားခဲ့ရတာလို့ မြန်မာနိုင်ငံလုံးဆိုင်ရာ နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများကွန်ရက်(PPNM)က ထုတ်ပြန်ထားပါတယ်။

   အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်(NLD)ပါတီဝင်လည်းဖြစ်တဲ့ ကိုလှိုင်ဘွားဟာ သေဆုံးချိန်မှာ အသက် ၄၂ နှစ်ရှိပြီဖြစ်ပြီး မိခင်ဖြစ်သူကလည်း NLD ရဲ့တိုင်းအမျိုးသမီးလုပ်ငန်းအဖွဲ့ဝင်တစ်ဦး ဖြစ်ပါတယ်။

   မွေးချင်း ၃ ယောက်မှာ ကိုလှိုင်ဘွားက အငယ်ဆုံးဖြစ်ပါတယ်။

   နိုင်ငံရေး တက်ကြွလှုပ်ရှားသူ ကိုလှိုင်ဘွားကို အာဏာပိုင်တွေက ၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ ၁၂ ရက်မှာ ဖမ်းဆီးခဲ့ပြီးအကြမ်းဖက်မှုတိုက်ဖျက်ရေးဥပဒေပုဒ်မတွေ ဖြစ်တဲ့ ၅၁(က)၊ ၅၂(ဂ) အပြင် ၅၄(က)တို့နဲ့ တရားစွဲပြီး စုစုပေါင်း ထောင်ဒဏ် ၁၆၄ နှစ်ချမှတ်ခဲ့တာဖြစ်ပါတယ်။

3. လွန်ခဲ့သော ၂ နာရီ ကကလေး-တမူးလမ်းပိုင်းက နေရာအများစုကို စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ်

   

   ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, MOI

   အိန္ဒိယ-မြန်မာနယ်စပ် စစ်ကိုင်းအထက်ပိုင်းက ကလေးနဲ့ တမူးမြို့ ဆက်သွယ်ထားတဲ့ လမ်းပိုင်းက နေရာအများစုကို စစ်တပ်က ပြန်ထိန်းချုပ်လိုက်ပြီလို့‌ စစ်ရေးသတင်းရင်းမြစ်တချို့က ဘီဘီစီကို ပြောပါတယ်။

   လက်ရှိမှာ ကလေး-ခမ်းပတ်လမ်းပိုင်းကို စစ်တပ်ကထိန်းချုပ်လိုက်ပြီလို့ သတင်းရင်းမြစ်က ဆိုပါတယ်။

   ခမ်းပတ်နဲ့တမူးကြားက ၃၃ မိုင်ကျော် ရှည်လျားတဲ့ လမ်းပိုင်းမှာတော့ စစ်တပ်နဲ့ တော်လှန်ရေးတပ်တွေကြား တိုက်ပွဲတွေဆက်ဖြစ်နေတယ်လို့ သူက ဆက်ပြောပါတယ်။

   နေပြည်တော် သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်ရဲ့ ဇွန်လ အိန္ဒိယခရီးစဉ်မှာလည်း အိန္ဒိယ-မြန်မာနယ်စပ် မြန်မာဘက်ခြမ်းမှာရှိတဲ့ နယ်မြေလုံခြုံရေးကိစ္စတွေနဲ့ပတ်သက်ပြီး အပြီးပြတ်ဆောင်ရွက်သွားမယ်လို့ သူက ထုတ်ပြောထားပါတယ်။

   ဇူလိုင် ၂၁ ရက်မှာတော့ အဲဒီလမ်းကြောင်း‌ပေါ်က ကမ္မကြီးကျေးရွာအထိ စစ်တပ်စစ်ကြောင်းတွေ ရောက်ရှိလာပြီး ရွာကို ထိန်းချုပ်လိုက်ပြီလို့ မြန်မာစစ်တပ်က နိုင်ငံပိုင်သတင်းစာကနေ ဒီနေ့ ဇူလိုင် ၂၃ ရက်မှာ ဓာတ်ပုံတွေနဲ့အတူ သတင်းထုတ်ပြန်ပါတယ်။

   ကမ္မကြီးကျေးရွာဟာ ခမ်းပတ်နဲ့ တမူးမြို့ကြားမှာရှိတဲ့ရွာဖြစ်ပြီး ခမ်းပတ်မြို့နဲ့ ၃ မိုင်ကျော်ဝေးပြီး တမူးမြို့နဲ့ မိုင် ၃၀ ‌ကျော်ဝေးပါတယ်။

   ခမ်းပတ်-တမူးလမ်းပိုင်းမှာ နှစ်ဖက်တပ်တွေကြား တိုက်ပွဲတွေဆက်ရှိနေပေမယ့် တမူးမြို့နဲ့ ၁၇ မိုင်ကျော်ကွာဝေးတဲ့ ဝိတုတ်ရွာအထိကိုတော့ တော်လှန်ရေးတပ်တွေက ဇူလိုင် ၂၃ ရက် မနက်ပိုင်းအထိ ထိန်းချုပ်ထားတယ်လို့ တော်လှန်ရေးတပ်တချို့နဲ့ နီးစပ်တဲ့ သတင်းရင်းမြစ်က ဆိုပါတယ်။

   စစ်တပ်က အိန္ဒိယနဲ့နယ်စပ်က ကလေး-ခမ်းပတ်-တမူးလမ်းပိုင်းတစ်ခုလုံးကို ထိန်းချုပ်နိုင်ဖို့ ၂၀၂၆ မေလပိုင်းကတည်းက ထိုးစစ်ဆင်တိုက်ခိုက်နေတာဖြစ်ပါတယ်။

   ဒီလမ်းပိုင်းပေါ်မှာ စစ်တပ်နဲ့ တော်လှန်ရေးပူးပေါင်းတပ်တွေရဲ့ တိုက်ပွဲတွေကြောင့် ပြီးခဲ့တဲ့ မေလနောက်ပိုင်းကတည်းက ရွာပေါင်း ၅၀ ထက်မနည်းက ဒေသခံထောင်နဲ့ချီဟာ ဘေးလွတ်ရာ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်နေရတယ်လို့ မြေပြင်အ‌ခြေအနေသိသူတွေကပြောပါတယ်။

4. လွန်ခဲ့သော ၂ နာရီ က

   မင်္ဂလာပါ။ ဇူလိုင် ၂၃ ရက် ဘီဘီစီသတင်းများ တိုက်ရိုက်တင်ဆက်မှု စတင်ပြီဖြစ်ပါတယ်။ နိုင်ငံတဝန်းနောက်ဆုံးရ သတင်းများကို တိုက်ရိုက်ထုတ်လွှင့်ချက်မှာ အချိန်နဲ့ တပြေးညီ ဖတ်ရှုနိုင်ပါတယ်။